Tarım piyasasına şeffaf takip

TÜRKİYE Ürün İhtisas Borsası’nın (TÜRİB) tarımsal ürün endekslerini yayımlamaya başlaması dolayısıyla Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nde (TOBB) tanıtım toplantısı düzenlendi. Tarımsal ürün ticaretinin artmasıyla ürün borsalarının da gelişmeye başladığını, 2017’de TÜRİB’in kurulmasıyla tarım ürünleri ticaretinin daha etkin bir konuma ulaştığını ifade eden Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, ürün borsası ile lisanslı depoculuğun birbirinden ayrılmaz parçalar olduğunu belirtti. Bakan Pakdemirli, “Bu iki yapı, ne kadar sıkı ve uyumlu çalışırsa, üretim ve kazancın güvencesi de o boyutta güçlenerek artacaktır” diye konuştu.

REKABET VE KAZANÇ

TÜRİB’in, tarım ürünlerinin kayıt altına alınıp, alım-satımının yapıldığı, hareketlerinin takip ve kontrol edildiği bir yapı olduğunu dile getiren Pakdemirli, söz konusu yapıda özellikle üreticinin finansal sisteme erişiminin ve entegrasyonunun önemine dikkati çekti. Üreticinin, ürününü lisanslı depoya teslim ettiğinde, kendisine Elektronik Ürün Senedi (ELÜS) verildiğini belirten Pakdemirli, şunları söyledi: “Üretici bu belge ile ürünlerini istediği zaman satabiliyor. ELÜS sayesinde, Ziraat Bankası’ndan 5 milyon liraya kadar sıfır faizli kredi kullanarak finansman ihtiyacını karşılıyor. Borsa sayesinde üreticiler mahsullerini sadece yerel piyasada değil, ulusal ve uluslararası pazarlara da ulaştırabiliyor. Bu durum, hem rekabeti hem de kazancı beraberinde getiriyor. Ürün İhtisas Borsası’nda ürünler, kaliteye göre sınıflandırılarak fiyatları belirlendiğinden, bu yapının gelişmesi kaliteli üretimin artmasına da doğrudan katkı sağlıyor.”

KOLAY TAHMİN

Ürün fiyat endekslerinin, tarım ürünleri piyasasına farklı bir boyut katacağını, bu endekslerin ELÜS işlemlerini kullanarak tek veya grup halindeki tarımsal ürünlerin fiyat performansını ölçmek amacıyla tasarlandığını belirten Bakan Pakdemirli, şunları kaydetti: “Borsada işlem gören ELÜS’lerden oluşan endeksler, tarım ürünlerinin fiyat hareketleri hakkında üreticilerimiz ile gıda ve finans sektöründeki paydaşlarımıza daha fazla bilgi sağlayacaktır. Fiyat değişiklikleri daha kolay tahmin edilecek, analizler daha doğru yapılacak ve ürün performans ölçümleri etkin olarak kullanılacak. İlk olarak, stratejik önemi ve likiditesi yüksek olan, buğday, arpa ve mısır için uygulanmaya başladı. Bir gösterge aracı olarak kullanılabilecek bu endeksler sayesinde, piyasanın anlık durumu şeffaf bir şekilde ortaya konulacak ve diğer yatırım ürünleriyle karşılaştırma imkânı da sağlanacaktır.”

‘LONDRA’YA DEĞİL TÜRİB’E BAKACAĞIZ’

ELİNDEKİ tarımsal emtiayı doğru şekilde koruyan, bunları sağlıklı depolama sistemleri ile muhafaza edebilen ve arz talep dengesini sağlayabilen ülkelerin şoklardan daha az etkilendiğini dile getiren TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, “Bu endeksler bize ürün piyasasını şeffaf ve basit bir şekilde izleme imkanı tanıyacak. Ülke genelinde referans fiyat oluşumuna katkı sağlayacak. Artık buğdayın fiyatı için Şikago’ya, Londra’ya değil, TÜRİB endeksine bakacağız. Bu endeksler tarımın nabzı, çiftçinin ve yatırımcının pusulası olacak” diye konuştu.

‘YATIRIM ARACINA DÖNÜŞECEK’

TMO’nun piyasa müdahalelerinin etkilerini net olarak görebileceklerini, böylece TMO’nun hububat piyasasında çağdaş bir piyasa yapıcı gibi konumlanmasına da destek vereceklerini söyleyen Hisarcıklıoğlu, aynı zamanda diğer emtialar ile Türkiye’deki tarımsal ürünlerin performansını da karşılaştırabileceklerini dile getirdi. Hisarcıklıoğlu, ilerleyen dönemde bu endekslerin birer yatırım aracına da dönüştürülebileceğine işaret ederek, çalışmalar tamamlandığında isteyenlerin tarım ürünlerine yatırım yapabileceğini bildirdi.

TMO YERİNE ELÜS SİSTEMİ

PAKDEMİRLİ, 2020’de TMO’nun toplam alımının yüzde 80’inin ELÜS kapsamında gerçekleştirildiğini ifade ederek, “Hedefimiz, lisanslı depoculuk sisteminin ülke genelinde yaygınlaşmasıyla birlikte TMO’nun üreticiden yaptığı alımların tamamını lisanslı depolar üzerinden ELÜS yoluyla gerçekleştirmek” dedi.