Parasını getirene sıfır vergi, bildirim için 1 yıl süre var

Kamuoyunda 'Varlık Barışı' olarak bilinen yurtdışında bulunan varlıkların Türkiye'ye getirilmesini öngören düzenlemenin uygulama esasları belli oldu. Buna göre, yurtdışındaki varlıklar 31 Temmuz 2027'ye kadar Türkiye'deki banka veya aracı kurumlara bildirilecek. Bildirimler, yetkili kılınmış vekiller veya kanuni temsilciler tarafından da gerçekleştirilebilecek. Varlığı getiren parayı TL entrümanlarında değerlendirmeyeceği taahhüt ederse yüzde 5 oranında vergiyi peşin ödeyecek. Taahüdüne göre vergi oranı düşebilecek.

İşte Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 'Varlık Barışı' tebliğinin detayları...

Kimler yararlanacak? Düzenleme hem yurtiçi hem de yurtdışını kapsıyor. Para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarına sahip gerçek ve tüzel kişiler düzenlemeden yararlanabilecek. Gelir ve kurumlar vergisi mükellefi olmayan kişiler de Türkiye'deki kayıtsız varlıklarını bildirebilecek. Şirketler varlıklarını getirebilir mi? Belirli şartların varlığı hâlinde şirketlerin kanuni temsilcileri, ortakları veya vekilleri adına bulunan ya da bunlar tarafından tasarruf edilen varlıklar şirket adına bildirilebilir. Yurtdışındaki şirketler tarafından tasarruf edilen bazı varlıklar da gerçek kişi adına kaydedilebilir.

TAŞINMAZLAR NASIL GETİRİLECEK?

Şirket ortakları bildirim yapabilir mi? 4 Haziran 2026 tarihinden önce düzenlenmiş bir vekâlet veya temsil sözleşmesine dayanılarak şirketlerin kanuni temsilcileri, ortakları ya da bunlar adına hareket etmeye yetkili kişiler tarafından yönetilen yurtdışındaki varlıklar şirket adına bildirilebilir. Taşınmazlar kapsamda mı? Taşınmazlar kapsamda değil. Ancak yurtdışında bulunan taşınmaz, 31 Temmuz 2027 tarihine kadar satıp varlığa dönüştürülürse düzenleme kapsamına giriyor.

Vergi oranı ne olacak? Varlığını Türkiye'ye getiren yüzde 5 vergisini peşin olarak ödeyecek. Bildirim sırasında belge ibraz edilmeyecek. Varlıklar TL yatırım araçlarında tutulursa vergi oranı düşecek. En az bir yıl süreyle varlığını TL enstrümanlarda tutanlar yüzde 4, iki yıl tutanlar yüzde 3, üç yıl tutanlar yüzde 2, dört yıl tutanlar yüzde 1, beş yıl tutanlar yüzde 0 vergi ödeyecek.

1 Ocak 2027 tarihinden itibaren yapılacak bildirimlerde bu oranlara yarım puan ilave edilecek. Taahhüt mü verilecek? İndirimli vergi oranlarından yararlanacaklar banka veya aracı kuruma bildirim yaparken taahhütname vermek zorunda. Taahhüde uymayana ne olacak? İndirimli vergi oranından yararlanılmasını sağlayan taahhüt şartlarına uyulmazsa, zamanında alınmayan vergi hesaplanacak, bu vergi gecikme faiziyle birlikte kesilecek. Ancak vergi ziyaı cezası uygulanmayacak.

Ne zaman getirmek zorundalar? Yurtdışında bulunan varlıkların, bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde Türkiye'ye getirilip, banka veya aracı kurumlardaki hesaplara transfer edilmesi gerek. Yurtdışından Türkiye'deki hesaba transfer edilen varlığın 10 gün içinde taahhüt edilen yatırım aracına dönüştürülmesi gerekiyor. Türkiye'deki banka veya aracı kurum hesabının sahibi ile yurtdışından transferi gerçekleştiren kişinin hesabı farklı olabilir.

FİZİKİ GETİREN BELGE ALACAK

Fiziki olarak varlığını getiren ne yapacak? Fiziki olarak getirilen varlıkların banka veya aracı kuruma yatırılması sırasında Gümrük İdaresi'nden belge ibraz edilecek. Bildirilen varlıkların değeri nasıl belirlenecek? Bildirime konu edilen varlıkların değeri belirlenirken bildirim tarihi esas alınacak. Türk lirası cinsinden para itibari (nominal) değeriyle, altın rayiç bedeliyle, döviz ise bildirim tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden değerlemeye tabi tutulacak. Menkul kıymetler ve diğer sermaye piyasası araçlarında ise esas itibarıyla borsa rayici dikkate alınacak. Vergi ne zaman alınacak? Barış kapsamında gelen varlığın vergisi banka ve aracı kurumlar aracılığıyla peşin olarak tahsil edilecek. Onlar da bildirimi izleyen ayın 15'inci günü akşamına kadar vergi dairesine bunu beyan edecek. Tarh edilen vergi aynı süre içerisinde banka veya aracı kurum tarafından ödenecek.

ŞARTI SAĞLAYANA İNCELEME

YOK İnceleme olacak mı? Bildirime konu edilen varlıklar nedeniyle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacak. Ancak bu güvenceden yararlanılması için kanunda öngörülen şartların eksiksiz yerine getirilmeli. İŞTE ÖRNEKLER... ÖRNEK 1: Yurtdışında bulunan 10 milyon TL karşılığı dövizini getirip, en az iki yıl süreyle vadeli hesapta tutacağını taahhüt eden bir kişi bildirdiği varlığın yüzde 3'ü kadar vergi ödeyecek. Bu durumda, 300 bin TL vergisini ödeyerek varlığını sisteme kaydetmiş olacak. ÖRNEK 2: Bir şirket yurtdışında bulunan 25 milyon TL tutarındaki varlığını en az beş yıl süreyle vadeli mevduat hesaplarında değerlendirileceğine ilişkin taahhütname verdiyse bildirime konu varlık için hiç vergi ödemeyecek. ÖRNEK 3: Gerçek bir kişi, yurtdışında bulunan 8 milyon TL varlığı için 5 Şubat 2027 tarihinde bankaya bildirimde bulunup, en az bir yıl süreyle kira sertifikalarında değerlendirileceğini taahhüt ederse, 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren yapılan bildirimlerde vergi oranlarına yarım puan ilave edilmesi gerektiğinden, normalde yüzde 4 olan vergiyi yüzde 4.5 olarak ödeyecek.